ĆWICZENIA ODDECHOWE W TERAPII LOGOPEDYCZNEJ
Czym jest oddech?
Oddech inaczej zwany respiracją to czynność fizjologiczna niezbędna do życia i nierozłącznie związana z prawidłowym mówieniem.
Oddychanie podczas spoczynku to oddychanie statyczne, podczas którego wdech i wydech wykonywany jest nosem. Powietrze przechodząc przez nos zostaje w nim ogrzane, oczyszczone i częściowo nawilżone. Następnie przechodzi przez gardło, oskrzela, oskrzeliki do pęcherzyków płucnych. Jest to prawidłowy tor oddechowy zwany nosowym.
Podczas mówienia jest inaczej. Wdech wykonujemy ustami, jest on krótki i szybki a wydech długi i powolny. Ten sposób oddychania nazywamy ustnym. Wydychane powietrze przechodzi przez krtań gdzie tworzone są dźwięki mowy. Jest to oddychanie dynamiczne i trwa ono tyle, ile wypowiedź.
Przyczyny nieprawidłowego oddychania:
- częste infekcje dróg oddechowych, związane z niedrożnością nosa,
- obniżone napięcie mięśniowe mięśni warg, języka, żuchwy,
- długotrwałe karmienie butelką,
- parafunkcje: ssanie palca, ssanie smoczka, wargi, policzka, kocyka itp.
Konsekwencje nieprawidłowego toru oddechowego:
- wiotkość mięśni warg i policzków, żwaczy spowodowana ciągłym rozchyleniem ust wpływa na jakość jedzenia, nieprawidłowe połykanie typu niemowlęcego, słabe żucie, gryzienie,
- niedostateczne dotlenienie organizmu: płytki oddech wiąże się z niedostatecznym dotlenieniem mózgu i zaburzeniami koncentracji, męczliwością, sennością, powstanie wad postawy,
- częste infekcje górnych dróg oddechowych: przy pobieraniu powietrza przez usta nie dochodzi do ogrzewania powietrza, a zarazki mogą bezpośrednio przenikać do gardła, może to prowadzić do przerostu trzeciego migdałka,
- stale otwarte usta powodują nieprawidłowy rozwój szczęki i są przyczyną powstania wad zgryzu. tyłogryz, zwężenie szczęki, zgryz krzyżowy, zgryz boczny, wychylenie zębów siecznych górnych.
- nieprawidłowe oddychanie powoduje i utrwala wady wymowy.
Dziś prezentujemy kolejną część „LOGOPEDII NA WESOŁO” – ćwiczenia oddechowe
Przykładowe ćwiczenia oddechowe:
- dmuchanie na wiatraczek, piórka, skrawki papieru, watkę,
- wydmuchiwanie powietrza przez rurkę do szklanki z wodą,
- zdmuchiwanie świecy,
- puszczanie baniek mydlanych,
- poruszanie wydmuchiwanym powietrzem piłeczek, samochodzików po stole,
- nadmuchiwanie baloników,
- dmuchanie w gwizdek, instrumentu dęte,
- chuchanie w ręce lub na zamarzniętą szybę (odtajanie),
- wąchanie kwiatków,
- chłodzenie gorącej zupy na talerzu,
- dmuchanie na obiekty pływające po wodzie,
- zabawy z użyciem różnych zabawek np.: „dmuchajki” logopedyczne.
Neurologopedzi: mgr Renata Rzepka, mgr Małgorzata Zięcik – Czarny